Przejścia przeciwpożarowe – czym są i jak prawidłowo zabezpieczyć przepusty instalacyjne?
Czym są przejścia przeciwpożarowe i dlaczego są tak ważne?
Przejścia przeciwpożarowe (ppoż) to specjalne zabezpieczenia stosowane w miejscach, gdzie przez ściany lub stropy przechodzą instalacje elektryczne, sanitarne, wentylacyjne czy teletechniczne. Ich głównym zadaniem jest zatrzymanie ognia, dymu oraz wysokiej temperatury w obrębie jednej strefy pożarowej.
Nieprawidłowo zabezpieczone przepusty instalacyjne mogą znacząco obniżyć odporność ogniową przegrody i przyspieszyć rozprzestrzenianie się pożaru. Dlatego odpowiednio wykonane przejścia ppoż są wymagane zarówno w obiektach przemysłowych, jak i budynkach użyteczności publicznej czy mieszkalnych.
Co oznacza klasa EI?
Oznaczenie EI odnosi się do odporności ogniowej przegrody w miejscu przejścia:
- E (integrity) – szczelność, czyli brak przepuszczania ognia i dymu
- I (insulation) – izolacyjność, czyli ograniczenie przenikania ciepła na drugą stronę przegrody
Przykładowo, EI 60 oznacza, że przegroda zachowuje szczelność i izolacyjność przez co najmniej 60 minut w warunkach pożaru. Każdy otwór w przegrodzie obniża jej odporność, dlatego przepust instalacyjny musi być certyfikowany i zamontowany zgodnie z dokumentacją producenta, aby przywrócić klasę EI w miejscu przejścia.
Jakie zabezpieczenie ogniochronne do danego przejścia instalacyjnego?
Przy wykonywaniu instalacji w budynkach kluczowe jest odpowiednie zabezpieczenie ogniochronne każdego rodzaju przejścia, aby ograniczyć ryzyko rozprzestrzeniania się ognia i dymu. Poniżej przedstawiono najczęściej stosowane rozwiązania dopasowane do różnych typów rur, kabli oraz kanałów wentylacyjnych.
- rury palne (np. PVC, PP, PE) – najczęściej wymagają zastosowania opaski lub kołnierza ogniochronnego, które pod wpływem działania ognia podczas pożaru pęcznieją i szczelnie zmykają otwór, skutecznie blokując rozprzestrzenianie się ognia i dymu,
- rury metalowe (np. stalowe, miedziane, żeliwne) – stosuje się masy ogniochronne lub powłoki, które tworzą barierę zapewniającą przegrodzie zachowanie szczelności i izolacyjności, a także zapobiegają nagrzewaniu się instalacji i przenoszeniu wysokiej temperatury na drugą stronę przegrody,
- kable i wiązki kablowe – najlepiej zabezpieczać farbami ogniochronnymi, które pod wpływem działania ognia zachowują się na dwa sposoby, w zależności od rodzaju użytej farby: pęcznieją, tworząc na zabezpieczonej powierzchni warstwę ochronną lub chłodzą instalację i oddają ciepło do otoczenia, nie dopuszczając do rozprzestrzeniania się ognia,
Kto jest odpowiedzialny za wykonanie przejść ppoż?
Odpowiedzialność za wykonanie przejść ppoż rozkłada się na kilku uczestników procesu budowlanego i zarządzania nieruchomością:
- Inwestor: To on inicjuje proces budowy lub modernizacji budynku. Inwestor powinien zadbać o zatrudnienie doświadczonych projektantów i wykonawców, którzy posiadają wiedzę oraz odpowiednie certyfikaty w zakresie zabezpieczeń ppoż.
- Projektanci i architekci: Na etapie projektowania to właśnie oni określają, gdzie i w jaki sposób powinny być zastosowane przejścia ppoż. Ich zadaniem jest stworzenie dokumentacji technicznej, która spełnia wymagania przepisów oraz norm branżowych.
- Wykonawcy: Realizacja projektu na placu budowy to zadanie wykonawców. To oni odpowiadają za poprawne wykonanie przejść ppoż zgodnie z zatwierdzoną dokumentacją. Konieczne jest, aby prace były wykonane przez wykwalifikowane zespoły, które stosują odpowiednie materiały i technologie.
- Inspektor nadzoru budowlanego: W trakcie budowy nadzór nad jakością wykonania zabezpieczeń ppoż sprawuje inspektor budowlany. Jego rola polega na weryfikacji zgodności wykonania prac z dokumentacją oraz obowiązującymi przepisami.
- Zarządcy budynku: Po oddaniu obiektu do użytku, zarządcy są odpowiedzialni za utrzymanie standardów ochrony przeciwpożarowej poprzez regularne przeglądy i modernizacje, w razie potrzeby wprowadzając poprawki do przejść ppoż.
Wszyscy powyżsi uczestnicy współpracują, aby zapewnić, że wykonanie przejść ppoż jest zgodne z wymaganiami prawnymi i technicznymi, co przekłada się na bezpieczeństwo zarówno budynku, jak i jego użytkowników.
Według jakich norm należy zadbać o zabezpieczenie stref przeciwpożarowych?
1. Rozporządzenie w sprawie Warunków Technicznych (§ 234)
Podstawowym aktem prawnym jest:
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie – § 234.
Najważniejszy zapis:
„Przepusty instalacyjne w elementach oddzielenia przeciwpożarowego powinny mieć klasę odporności ogniowej (EI) wymaganą dla tych elementów.”
To właśnie ten paragraf określa:
- kiedy przepust musi być wykonany,
- jaką powinien mieć klasę EI,
- kiedy wymagane są zabezpieczenia dla przejść powyżej 4 cm,
- wyjątki dla pojedynczych rur sanitarnych.
2. PN-EN 1366-3 – najważniejsza norma dla przepustów instalacyjnych
Aktualnie kluczową normą badawczą jest:
PN-EN 1366-3+A1:2025
Norma określa:
- sposób badania przepustów,
- kryteria odporności ogniowej EI,
- zasady oceny uszczelnień przejść instalacyjnych,
- zakres zastosowania systemów ogniochronnych.
W praktyce oznacza to, że:
- masa ogniochronna,
- opaska,
- kołnierz,
- zaprawa,
- system kablowy
muszą posiadać przebadany system zgodny z PN-EN 1366-3.
Warto też wiedzieć:
starsza norma PN-EN 1366-3:2010 została wycofana i zastąpiona nowszą wersją.
3. PN-EN 13501-2 – klasyfikacja odporności ogniowej
PN-EN 13501-2
Ta norma odpowiada za klasyfikację:
- EI 30,
- EI 60,
- EI 120,
- EI 240 itd.
Czyli określa sposób oznaczania odporności ogniowej przepustów i przejść instalacyjnych.
To właśnie według tej normy klasyfikowane są systemy zabezpieczeń po wykonanych badaniach ogniowych.
4. Europejskie Oceny Techniczne (ETA)
Obecnie większość profesjonalnych systemów przepustów ppoż posiada:
- ETA (European Technical Assessment),
- EAD,
- raporty klasyfikacyjne,
- instrukcje montażu producenta.
I to jest bardzo ważne praktycznie:
sam materiał nie wystarczy.
Przepust musi być wykonany:
- dokładnie według przebadanego systemu,
- zgodnie z ETA,
- zgodnie z dokumentacją producenta.
Zmiana:
- grubości przegrody,
- rodzaju rury,
- średnicy,
- wypełnienia,
- odległości między instalacjami
może powodować utratę klasy EI.
5. PN-EN 1363-1 – ogólne badania odporności ogniowej
PN-EN 1363-1
Norma stanowi podstawę dla badań ogniowych elementów budowlanych i współpracuje bezpośrednio z PN-EN 1366-3

Potrzebujesz materiałów do wykonania przejść ppoż?
W naszej ofercie znajdziesz:
- opaski przeciwpożarowe,
- masy ogniochronne,
- zaprawy ppoż,
- farby ogniochronne,
- kompletne systemy zabezpieczeń przejść instalacyjnych.
Pomożemy dobrać rozwiązanie zgodne z wymaganą klasą odporności ogniowej i rodzajem instalacji. Napisz do nas wiadomość, a my zajmiemy się resztą!
Komentarze
Brak komentarzy!
Zostaw komentarz